Krypta pod św. Maciejem w Andrychowie otwarta. Znaleziono 10 trumien Bobrowskich

Plan był prosty: przygotować instalację pod nowe ogrzewanie w kościele św. Macieja w Andrychowie. Wystarczyło jednak zajrzeć pod posadzkę, by rutynowe prace modernizacyjne zamieniły się w odkrycie, o którym mówi dziś pół miasta. Pod świątynią odsłonięto kryptę, a w niej ślady historii, których nikt nie oglądał od dziesięcioleci.

18 czerwca ekipy prowadzące roboty – działając w porozumieniu z konserwatorem zabytków oraz władzami powiatowymi – otworzyły dostęp do podziemi znajdujących się pod dawną kaplicą Bractwa Różańcowego. Wejście znajdowało się w górnej części sklepienia, a by bezpiecznie zajrzeć do środka, konieczne było powiększenie otworu.

Pod dawną kaplicą Bractwa Różańcowego: 10 trumien w niewielkim pomieszczeniu

W krypcie znajduje się niewielkie, ceglane pomieszczenie o wymiarach około 5 na 3 metry. To właśnie tam spoczywa dziesięć trumien, należących do rodziny hrabiów Bobrowskich. Wśród zidentyfikowanych pochówków są szczątki Konstantego Bobrowskiego, jego żony, ich dzieci oraz Karola Bobrowskiego, którego pochowano w tym miejscu jeszcze w latach 30. XIX wieku.

„Weszliśmy do ceglanego pomieszczenia o wymiarach 5 na 3 metry, gdzie zachowało się 10 trumien rodziny hrabiów Bobrowskich – niestety widać, że wieloletnie zawilgocenie zrobiło swoje.”

Nowiny Andrychowskie

Stan zachowania pochówków jest jednym z najbardziej poruszających elementów tego znaleziska. Przez lata do wnętrza dostawała się woda, co doprowadziło do rozległych zniszczeń. Zabytkowe drewno większości trumien zostało niemal całkowicie zniszczone przez wilgoć, a sama krypta nosi ślady długotrwałego oddziaływania wody.

• miejsce: kościół św. Macieja w Andrychowie
• data otwarcia dostępu: 18 czerwca
• zawartość krypty: dziesięć trumien rodziny hrabiów Bobrowskich

Zamurowane schody i odcięte wejście. Co zostało po dawnym układzie kościoła?

Odkrycie nie kończy się na samych pochówkach. Badacze trafili również na elementy dawnej komunikacji wewnątrz świątyni: schody, które kiedyś prowadziły prosto do kościoła. Dziś są one całkowicie zamurowane i przykryte współczesną posadzką. Z ustaleń wynika, że wejście do krypty znajdowało się po prawej stronie nawy głównej – przed dzisiejszymi ławkami – ale zostało trwale odcięte i przestało funkcjonować.

„W krypcie natrafiono na schody, które kiedyś prowadziły bezpośrednio do wnętrza kościoła, ale zostały zamurowane i przykryte współczesną posadzką.”

Nowiny Andrychowskie

Dla osób interesujących się historią Andrychowa to ważny trop: pokazuje, jak zmieniał się układ przestrzeni w kościele św. Macieja i jak wiele warstw – dosłownie i w przenośni – może kryć się pod dzisiejszą nawierzchnią.

Możliwa kolejna przestrzeń pod nawą główną. Trwają działania badawcze

Największe emocje budzi jednak to, co może znajdować się dalej pod świątynią. Podjęto próbę rozpoznania przestrzeni pod samą nawą główną, w rejonie krzyża misyjnego. Wstępne oględziny wskazują, że za fundamentami kościoła może istnieć kolejna, otwarta przestrzeń.

Na razie szczegóły pozostają ograniczone – prace są skomplikowane technicznie, a dostęp utrudnia m.in. mur izolacyjny, który ma chronić kościół przed wilgocią. Mimo to trwają działania zmierzające do powiększenia otworu badawczego, co ma pozwolić odpowiedzieć na pytanie, czy pod kościołem św. Macieja kryją się kolejne krypty i nieznane dotąd fragmenty lokalnej historii.

1. przygotowanie prac modernizacyjnych związanych z instalacją pod nowe ogrzewanie
2. otwarcie dostępu do krypty pod dawną kaplicą Bractwa Różańcowego (18 czerwca) i oględziny wnętrza
3. rozpoznanie pod nawą główną w okolicach krzyża misyjnego oraz próby powiększenia otworu badawczego

Na tym etapie wiadomo jedno: przypadkowe odsłonięcie krypty sprawiło, że oczy mieszkańców znów zwróciły się ku fundamentom zabytkowej świątyni w centrum Andrychowa – i ku temu, co jeszcze może znajdować się pod jej posadzką.